|
|
|
|
|
 
 
 
Foto: Arno Peeters
 
Een gezegende documentaireserie is het halve werk.
 
Ik lig op m´n blote buik in de opening van een rotsspleet op een hoogte van vijftig meter. Pal voor een grot die zich diep in de berg heeft gesleten. Een flinke berg, bezaaid met bruine rotsen alsof het er ooit stenen heeft geregend. Achter mij heb ik zicht op de uitgestrekte groene vlaktes waar hier en daar fraaie steenformaties uit het glooiende landschap steken. Nog geen meter voor mijn neus gebeuren minder fraaie zaken. Er wordt een kip geofferd, of eigenlijk twee. Dat was nodig volgens het dorpshoofd, om onze missie te zegenen.

Dertig minuten geleden liep ik samen met Jan Fleurkens, ambassadeur van stichting Kalebas, het authentieke Noord-Ghanese dorpje binnen. Niet ver van de grens van Burkino Faso vandaan. Een verzameling van zo´n vijftig kleine ronde lemen hutjes met platte daken. Ze staan dicht op elkaar en zijn verbonden door lage muurtjes. Sommige hutten staan wat verder uit elkaar waardoor een kleine binnenplaats is gevormd. Overal hangen skeletten en geraamtes van beesten. Ik hoor getrommel op de achtergrond. Langs de geel grijze wanden van de dorpsmuur rent een jongen met een stok achter een rollende fietsenvelling aan. Het is bloedheet en al het water wat ik drink loopt meteen weer door mijn poriën naar buiten. Aan het begin van het dorpje zit een man, midden vijftig, tegen enkele koeienvellen op een altaar dat in de kleuren van Ghana is geschilderd. Hij draagt een typisch West Afrikaans petje en een goedkoop gewaad. Op de hoek van zijn altaar zit een puber die na elke zin van het dorpshoofd een kreet slaakt. Waarom? Geen flauw idee! Ik wil slechts mijn verhaal maken en in zijn dorp filmen, maar daarvoor moeten we eerst door een theatraal voodoo ritueel.

Twee kippen moeten worden geofferd, 500 meter verderop in de grotten van de voodoo meester. Halverwege de klim naar de grot worden ons de regels opgelegd. Geen schoenen en T-shirts aan. En daar klimmen we de laatste meters met ontbloot bovenlijf op blote voeten over de hete keien naar de grot. De meester zit al klaar in zijn duistere offergrot, hij wist van onze komst. Wellicht een sms gekregen van het dorpshoofd. Alhoewel, ze lopen hier nog in koeienvellen en maken slippers van kapotte autobanden. Hij zal wel een oeroude tam-tam hebben ontvangen. Dat past iets beter bij het authentieke beeld wat ik zie.

De voodoomeester begroet ons niet en blijft star voor zich uit kijken. Achter hem zitten twee mannen die flinke messen aan de rotswand slijpen. Af en toe kijken ze ons, al slijpend, met een half oog aan. "Twee kippen, toch"? vragen ze. "Uh.. ja, twee kippen", antwoorden we onzeker. "Dat is dan 40 Ghanese Chilling", zegt één van hen en houdt zijn hand open. De hulpjes geven het geld onderdanig aan de meester. Eén van de messenslijpers staat op en neemt één kleine witte kip uit het rieten mandje dat pal naast me staat. De vleugels van het veel te jonge beestje slaan me om het gezicht. Ik schat het nog geen vier maanden oud. De meester ontvangt de kip en houdt die boven zijn hoofd aan de vleugels vast. Hij draait er wild mee in de ronde en mompelt in een niet verstaanbare taal. Hij houdt het beestje gestrekt voor zich uit en trekt met één hand de achterste veer uit de kont van de kip. Het beestje protesteert even maar weet ook dat hij in de gemene greep van de meester verloren is. Hij neemt het mes en snijdt voor aan de hals de ader door. Het bloed sijpelt op de hoop skeletten en de veren van eerder geofferde beesten. Dan laat hij de kip plotsklaps los. Ze spartelt en fladdert door de donkere hoeken van de grot waarna ze uiteindelijk levenloos neerploft. Er is werkelijk niets wat me herinnert aan thuis.

Nou ja, precies op dat moment dat het beestje neervalt krijg ik een 'what´s app' binnen. Nog verbouwereerd van het brute ritueel en het intense ik-zit-aan-het-einde-van-de-wereld gevoel val ik in een andere verbazing. Of misschien wel juist de realiteit. Het einde van de wereld heeft ook Wi-Fi. Zo staan we hier met één been in de middeleeuwen en het andere been in de digitale ontwikkeling van Ghana. Ik durf niet te kijken waar de wifi verbinding vandaan komt. Misschien wel uit respect voor de kip die voor mij haar leven gaf. De tweede kip wordt niet geofferd. Waarom weet ik niet maar ik heb er vrede mee. Het gedode offer wordt door de messenslijpers achter de rots kaalgeplukt en, zo lijkt, klaargemaakt voor het avond eten. De voodoo meester heeft zich vanmiddag in ieder geval kostelijk vermaakt. Twee van die blanke voor zich gehad, in hun blote bast liggend op de hete rots. Zij die de dubbele prijs betaalden om te mogen zien hoe de meester hier die kip slachtte en hoe de blanken uiteindelijk het avondeten in het dorpje betaalden.

Bedrogen…of is dit nu net de wijze waarop een groot deel van Ghana zich in de afgelopen decennia uit de extreme armoede heeft weten te trekken? De blanke Europeaan trapt er immers toch wel in.
 
Marijn Poels | Bekijk fragment achter de schermen
 
 
Share this blog also via  
 
 
Filmmaker Marijn Poels maakt in opdracht van L1-TV en stichting Omroep Limburg een zevendelige documentairereeks. Een reis om de wereld op zoek naar de passie gedrevenheid en motivatie van Limburgers die elders in de wereld lokale initiatieve steunen.

Hij houdt een dagboek bij en beschrijft op filmische wijze zijn belevingen vanachter de camera. De documentairereeks "L1mburg Helpt [3]" zal vanaf mei 2015 wekelijks worden uitgezonden op L1-TV.