|
|
|
|
|
 
 
 
 
Filmmaker Marijn Poels maakt in opdracht van L1-TV en COS Limburg een reis om de wereld op zoek naar de passie gedrevenheid en motivatie van Limburgers die elders in de wereld lokale initiatieve steunen. Op avontuurlijke, toegankelijke en soms indringende wijze brengt hij het werk van diverse organisaties in beeld, portretteert hij lokale bevolking en de hoop uit de derde wereld landen. Hij houdt een dagboek bij en beschrijft op filmische wijze zijn belevingen vanachter de camera. De documentairereeks "L1mburg Helpt" zal vanaf september 2012 wekelijks worden uitgezonden op L1-TV.
 
 
Maart 2012, Managua

Met de hakken over de sloot.
 
Managua - Het is elf uur in de avond in het winterse Oostelijk Berlijn wanneer ik mijn gepakte koffers dichtsla. De vooravond van de vuurdoop. Een nieuwe zesdelige documentairereeks L1mburg Helpt. Hetzelfde concept, nieuwe landen en een zestal inspirerende Limburgers die elders in de wereld lokale initiatieven steunen.

Morgen vertrek ik via London en Miami naar Managau in Nicaragua. Mijn inmiddels trouwe assistent,  Ronald Kohnen, zal morgen samen met Tessa Groenen vanuit Düsseldorf naar London vliegen. Daar zullen we elkaar ontmoeten om vervolgens samen naar Nicaragua te vliegen. Tessa is werkzaam als vrijwilligster bij stichting GESP, de stedenband tussen Gennep en de Nicaraguaanse gemeente San Pedro. Daar waar we uiteindelijk ons verhaal gaan draaien.
 
 
Nadat ik mijn laatste check heb gedaan en nog even op de bank plof belt Ronald. “Onze vlucht van Düsseldorf naar London is geannuleerd”, vertelt hij ontzet. Door de flinke sneeuwval gisteren is het vliegverkeer vertraagd en heeft British Airways blijkbaar enkele vluchten geannuleerd. “Shit, ik bel je terug Ronald”. Ik schiet achter mijn laptop en probeer, op de valreep een passend alternatief te vinden om alsnog in London bij elkaar te komen. Na wat logistieke drempels heb ik uiteindelijk vanuit Weeze een tweetal tickets kunnen boeken naar London Stansted. Ik bel Ronald terug. “Het is geregeld, jullie vliegen over 5 uurtjes vanuit Weeze naar London Stansted. Jullie hebben vervolgens een dikke 5 uur tijd om van Stansted naar Heathrow te reizen, waar we elkaar ontmoeten”. Een diepe zucht van Ronald aan de andere kant van de telefoon. “Het klonk zo mooi om pas 11.00 uur ’s morgens te vetrekken”.  Het is zeven uur in de ochtend wanneer ik word gewekt door een SMS bericht van Tessa “We zijn in London, alles gelukt!”

Twee uurtjes later stap ik uit de taxi bij de luchthaven in Berlijn waar de infoschermen chaos aangeven in London. Resultaat, een uur vertraging van mijn vlucht. Nog net op tijd kom ik bezweet en buiten adem aan bij de boarding in London voor onze vlucht naar Miami. Ronald en Tessa staan al zenuwachtig voor de slurf van het vliegtuig te wachten. Opgelucht wuiven ze me toe. Ik check in maar één van de stewards houdt me tegen. “Uw paspoortnummer klopt niet meneer”.

Een week geleden heb ik via internet een ‘esta’ ingevuld waarin je feitelijk een vergoeding betaald om in Miami te mogen landen.  Het paspoortnummer wat ik opgegeven heb blijkt één cijfer niet goed. Hoe ik mijn verhaal ook vertel ik mag niet aan boord .U moet het opnieuw online invullen meneer en dan kunt u mee, maar we sluiten de boarding dus u zult een vlucht moeten wachten”. Met een verbeten gezicht zwaai ik Tessa en Ronald de slurf in.
 
Na een overnachting in London en mijn ‘esta’ opnieuw te hebben ingevuld en betaald  boek ik ’s morgens mijn nieuwe vlucht naar Miami. Deze keer gaat alles vlotjes. 
Uiteindelijk, een dag later dan gepland, stap ik alsnog op het hete asfalt van de Nicaraguaanse luchthaven in Managua. Ronald en Tessa staan al achter de hekken te wachten. Eindelijk kunnen we gaan beginnen met het verhaal, althans dat denk ik.

Na een dik half uur bij een steeds leger wordende bagageband te hebben gestaan weet ik dat dit goed mis is. Mijn twee koffers zijn er niet! In de koffers zitten, buiten mijn kleding, m´n acculaders, accu’s,  microfoons, lenzen, statief etc. Zonder deze spullen kan ik helemaal niets.  “Misschien komen u koffers morgen met de volgende vlucht” zegt een medewerkster achter de balie van de bagage info. “We zullen u informeren”.  We besluiten om een hotel te pakken in de eerst volgende stad ‘Masaya’ om daar te wachten op de koffers.

Twee dagen later zijn de koffers nog steeds niet aangekomen en hebben we na stad en land te hebben afgereisd uiteindelijk een alternatief gevonden. Stef Biemans, Nederlands correspondent in Nicaragua, is bereid zijn camera en toebehoren te verhuren. Met vervangend materiaal rijden we uiteindelijk met een vier dagen vertraging tweehonderd kilometer zuidelijker naar de gemeente San Pedro.
.
 
Ronald en ik staan achter op de bak van de vierwiel aangedreven jeep terwijl Oscar, onze kleine ronde Nicaraguaanse chauffeur, op navigatie van Tessa de juiste weg berijdt.

Oscar scheurt er aardig op los waardoor we achter in de bak van de jeep al surfend onze balans proberen te houden. We rijden door het fraaie landschap. De landbrug van Centraal-Amerika, het strookje land wat Noord Amerika met Zuid Amerika verbindt. Het gebied is bergachtig. Hier en daar rijzen de majestueuze vulkanen boven de groene horizon. De kartelende bergketens en de warme saunawind maken het tot een aangename rit. Het doet me bijna vergeten dat ik voor maar liefst achtduizend euro aan waarde in mijn koffers heb die momenteel ergens op de wereld liggen, waar tot op heden nog niemand de lokatie van weet. Opgeslokt door de beruchte bermudadriehoek of beland in de zakken van de Amerikaanse  criminaliteit?
 

 
Na een betoverende zonsondergang komen we aan in het dorpje San Pedro in de provincie Chontales. Een bijzondere idilisch gelegen vestiging tussen de vruchtbare groene heuvels van de regio. Geen Inca indianen of Zuid Amerikaanse clichés maar een heuse cowboy cultuur tekent zeer verassend het plaatsje. De heuvelachtige zandwegen worden veelal bereden door stoere mannen op paarden. Gekleed in spijkerbroek, ruitjesblouse, cowboyhoed en hoge leren laarzen met sporen. Bij de weiden aan de rand van het dorp, hebben de paarden aan het zadel de lasso´s hangen waarmee de cowboy´s het vee drijven.

Kunstig zwiepen ze de lasso´s als een balletvoorstelling boven hun lichaam. Alsof er boven hun hoed de zwaartekracht verdwijnt en het touw in een soort thermiekbel blijft zweven. Ze doen het met dezelfde vaardigheid als een pizzabakker, die het deeg al draaiend op zijn wijsvinger naar een ronde bodem transformeert. Met diezelfde magie drijven de cowboys met hun lasso het vee in de pas. Af en toe glipt er een koe uit het gareel van de kudde waarop de veedrijver het touw met hoge precisie om de kop van het beest zwiept en de boer de koe weer in het gareel trekt trekt.
 
Op de boerderij krijgt een zestal boerenzonen praktijklessen over dierverzorging en voeding. San Pedro kent niet of nauwelijks vervolgopleidingen waardoor de boerenzonen veelal van hun ouders de kneepjes van het vak leren, zonder opleiding. Met als gevolg dat een boerderij niet kan groeien en de economie nauwelijks kan aansterken naar het niveau wat het land moet hebben. Na het decennia lange dictoriaal en corrupt bewind van de familie Somoza en de lange burgeroorlog die woedde kruipt het land nu langzaam omhoog. Onder leiding van president en revolutionair Daniel Ortega Saavedra die alles op alles lijkt te zetten om zijn land te willen ontwikkelen gaat het, door gebrek aan financien en infrastructuur, nog tergend langzaam.
 
 
Dat is enigzins vreemd want het vruchtbare vulkanische land is een potentiele goudmijn voor boeren en investeerders. Een zaadje in de grond en het schiet, dankzij het tropisch klimaat, als in een animatiefilm omhoog. Maar als de boeren de creativiteit niet hebben en niet meer kunnen zorgen dan voor drie koeien en een appelboom kan een boerderij niet floreren. De stedenbanden Gennep – San Pedro hebben daarom hun creativiteit bij elkaar gestoken. Samen met de gemeente en de rijkere boerencooperaties uit het dorp hebben ze een plan gemaakt om de boerenzonen verder op te kunnen leiden. Een mooie samenwerking waarvan men de vruchten langzaam gaat plukken. Boerderijen kunnen hierdoor verder groeien. Er ontstaat meer werkgelegenheid voor de armere om als knecht op de boerderij te werken en San Pedro ontwikkelt zich stapvoets tot de parel van de provincie.

De luchthaven belt “ Eén van uw koffers is gevonden en aangekomen meneer, we komen het zo snel we kunnen brengen”. Later op de dag wordt de koffer door een airporttaxi gebracht. De andere koffer is nog niet gevonden. Ik neem mijn koffer aan. Hij voelt lichter dan normaal. Ik maak de koffer open en zie alleen een paar sandalen, Shirtjes en mijn toilettas liggen. Al het waardevolle is er uitgenomen. “Verdomme!” roep ik gefrustreert, bestolen en teleurgesteld. “Ik kan wel janken”. Ronald maakt enkele foto´s van de koffer en klopt op mijn schouder. “We hebben nog een fles rum Marijn, misschien troost het?”. Nog geen half uurtje later zitten we met z´n drietjes onder een houten afdak aan de hoofdweg van San Pedro. De fles rum verdrukt de depressie van het moment.  
 
 
Het is de vooravond van het jaarlijkse hipica feest waar de cowboy cultuur in volle glorie wordt getoond. De paarden staan geparkeerd voor en langs de eettentjes en af en toe galoppeerd er een paard met een dronken cowboy ongecontroleerd aan ons voorbij. Achter in de straat loopt een vergeten paard een huis binnen, waarna de feestende eigenaar het dier weer met enige moeite uit het huisje haalt.

Het leven in San Pedro is zo verkeerd nog niet. Extreme armoede is er bijna niet en het dorpje lijkt, mede door de stedenband, goed op zijn poten te kunnen staan. Het blijft een uitdaging voor de gemeenschap om volledig los te komen van de financiele steun. Zo ook voor ons was deze vuurdoop een heuse uitdaging. De eerste documentaire van Nicaraqua is een feit, al heb ik hem met de hakken over de sloot gehaald.
 
Marijn Poels
LEES MEER OVER HET WERK VAN STG GESP Ministerie van VWS